UA-60307189-1
Wersja twojej przeglądarki jest przestarzała. Zalecamy zaktualizowanie przeglądarki do najnowszej wersji.

WPROWADZENIE

 

Bodynamic – nurt psychoterapii somatycznej a zarazem kompleksowy model analizy dynamiki ciała – jest pionierską metodą skoncentrowanej na ciele psychoterapii i psychologii rozwojowej, która integruje najnowsze wyniki badań z takich dziedzin, jak psychomotoryka rozwojowa dziecka, psychoterapia kognitywna, psychoterapia głębi i nauki o mózgu, oraz w sposób szczególny kładzie nacisk na jakość więzi i na zdrowe relacje międzyludzkie.

Termin Bodynamic pochodzi z języka angielskiego od gry słów: bodyciało oraz dynamicdynamika, co możemy przetłumaczyć razem jako dynamika ciała. W dalszej części tekstu będziemy używać nazwy własnej Bodynamic na określenie zarówno nurtu terapeutycznego jak i jego założeń teoretyczno-metodologicznych. Wymiennie stosować będziemy także zwroty: system analizy dynamiki ciała lub model analizy dynamiki ciała.

Integralną częścią Bodynamic jest praca z ciałem. Metoda ta opiera się na precyzyjnej znajomości psychologicznych funkcji każdego z mięśni, potwierdzonej 30-letnimi badaniami nad rozwojem dziecka, a także nad procesem psychoterapii osób dorosłych. U podstaw tego systemu leży założenie, że mięśnie napinają się w odpowiedzi na silne odczucia towarzyszące emocjom w okresie rozwoju dziecka. Zjawisko to nazywamy hiperreaktywnością. W innych przypadkach mięśnie mogą wiotczeć i słabnąć, gdy nie są w stanie poradzić sobie z silniejszymi bodźcami. Stan ten nazywamy hiporeaktywnością.

Lisabeth Marcher i jej współpracownicy odkryli, że każdy pojedynczy mięsień, a także grupy współpracujących mięśni, powiązane są z konkretnymi etapami rozwoju dziecka i nastolatka oraz z określonymi funkcjami ego. Każdy mięsień na każdym etapie rozwojowym koreluje z odpowiadającą mu funkcją psychiczną. Stosując tę wiedzę w praktyce, zespół Bodynamic stworzył dwa oryginalne i wysoce złożone modele, które wykorzystuje bezpośrednio jako narzędzia psychoterapeutyczne: struktury charakteru oraz funkcje ego.

Wyjątkowe dla Bodynamic jest skupienie się na rozwijaniu zasobów, które mają dać podwaliny pod wewnętrzne poczucie bezpieczeństwa. Terapeuta wyszkolony w tym kompleksowym systemie potrafi określić, jakie zasoby, adekwatnie do wieku, powinien rozwinąć w sobie klient. Następnie terapeuta powinien podjąć pracę nad aktywacją konkretnych mięśni w oparciu o etapy rozwojowe. W momencie, gdy osoba odzyska zapomniane wewnętrzne zasoby lub uzyska nowe, możliwe będzie skuteczne zwrócenie się ku głębszym warstwom traumatycznych doświadczeń. Wzmocnienie zasobów i świadomości siebie umożliwia także poszerzenie zakresu wyborów życiowych, jakich klient może dokonać.

Głównym założeniem Bodynamic jest przekonanie, że człowiek jest istotą społeczną, która kieruje się instynktem stadnym w poszukiwaniu kontaktu i więzi z innymi. Robi to jednak w taki sposób, aby nie stracić przy tym godności i dumy. Poszukuje w tym, jak mówi Lisabeth Marcher, wzajemnej więzi. Zaburzenia zachowania u osób dorosłych wynikają z zaburzenia zdrowej więzi, którego doświadczyły w trakcie jednego lub kilku etapów rozwojowych w okresie dzieciństwa.

Rozwój człowieka jest niesamowitym i złożonym procesem. Wraz z kolejnymi etapami motorycznymi, jak siadanie, raczkowanie czy chodzenie, zachodzi u dziecka rozwój psychiczny oraz emocjonalny. W efekcie człowiek przechodzi transformację, która u swych podstaw motywowana jest pragnieniem dziecka do nawiązania głębokiej wzajemnej więzi z innymi osobami i z otaczającym je światem.

Ostatecznie ten rozwój będzie kształtowany przez stres (normalny i/lub nietypowy) oraz traumy, których dziecko doświadcza podczas wzrastania. Jeśli wysiłki dziecka w nawiązywaniu wzajemnej więzi powodują jego frustrację, ciało i umysł dziecka utworzą mechanizmy obronne, które możemy zaobserwować zarówno w strukturze ciała, jak i w osobowości. W późniejszym rozwoju wczesne mechanizmy obronne stają się podstawą przyszłych wzorców kontaktów interpersonalnych, często dając początek nowym mechanizmom obronnym.

Bodynamic pracuje w oparciu o założenie, że mechanizmy obronne służą istotnym celom i nie powinny być usuwane bezrefleksyjnie. Choć mogą być uciążliwe, stanowią dowód na występowanie twórczych strategii przetrwania. Zrozumienie tego prostego faktu pozwala nam naprawdę dbać o siebie i innych takich, jakimi jesteśmy, a nie takich, jakimi powinniśmy być.

Gdy klient czuje wsparcie i doświadczy nowych wzorców zdrowej relacji, będzie znacznie lepiej wyposażony w zasoby, a utrzymywanie starych postaw obronnych nie będzie mu potrzebne; będzie mógł więc w naturalny sposób z nich zrezygnować.

 

KLUCZOWE POJĘCIA BODYNAMIC: WZAJEMNA WIĘŹ I GODNOŚĆ OSOBISTA

Analiza Bodynamic jest uważnym i nieustannym poszukiwaniem współzależności i równowagi pomiędzy wzajemną więzią a godnością osobistą. Mechanizmy obronne uwidaczniające się w charakterze wynikają z głębokiego pragnienia dziecka, by być w jak najbliższej wzajemnej więzi z najważniejszymi osobami w jego życiu, czasami nawet kosztem własnej godności.

Podobnie jak mogę podtrzymywać lub zerwać wzajemną więź, tak samo mogę albo zachować swoją godność osobistą, albo ją porzucić. Aby zachować godność osobistą w interakcji z innymi, muszę szanować siebie, tak by mój sposób bycia, uczucia i działania były w zgodzie z moim autentycznym ja – z moimi faktycznymi potrzebami, upodobaniami, marzeniami i poglądami.

Mogę stracić godność wtedy, gdy moja interakcja z drugą osobą lub osobami staje się dla mnie zbyt trudna, do tego stopnia, że wewnątrz siebie czuję potrzebę odsunięcia się i zerwania więzi – jednak nie robię tego. Przeciwnie, utrzymuję więź, ale w tym procesie wyrzekam się mojej godności osobistej.

Model struktury charakteru, według Bodynamic, jest między innymi encyklopedią postaw obserwowanych w strukturach charakteru. Postawy wyjaśniają, dlaczego i w jaki sposób osoba wybiera zachowywanie więzi kosztem własnej godności, czyli pozostanie w kontakcie z osobą lub sytuacją, której nie jest w stanie tolerować, ponieważ w tym przypadku utrata więzi jest zbyt przerażająca, a tym samym utrata godności osobistej jest preferowanym „mniejszym złem”.

Może też być sytuacja odwrotna – każda osoba w jakimś momencie swojego życia wycofuje się z relacji, która jest zbyt trudna, aby zachować swoją godność osobistą. Tłumaczy to kolejny skrajny przypadek ludzkiego zachowania, które często obserwujemy: brak utrzymywania więzi, ale silne poczucie godności w sytuacji dotkliwej samotności.

Bodynamic na pierwszym miejscu stawia podejmowanie świadomych wyborów dotyczących interakcji międzyludzkich i naszych sposobów bycia w relacji, aby nie być zmuszonym rezygnować z godności osobistej na rzecz podtrzymywania kontaktu. Uczymy się osiągania i utrzymywania równowagi, która obejmuje zarówno głęboką więź z innymi, jak i okazywanie szacunku sobie poprzez zachowywanie własnej godności.

Martin Luther King ujął to w takich słowach:

Wszystkie formy życia są ze sobą wzajemnie powiązane. Wszyscy ludzie połączeni są nierozerwalną siecią wzajemności, są związani jednym losem. To, co spotyka jednego człowieka bezpośrednio, pośrednio dotyka wszystkich. Nigdy nie stanę się tym, kim mam być, jeśli Ty nie staniesz się tym, kim masz być Ty. A Ty nigdy nie staniesz się sobą, jeśli ja się sobą nie stanę. To jest współzależna struktura rzeczywistości.

 czytaj dalej > Struktury charakteru

Polityka cookies

Ten serwis korzysta z plików cookies do przechowywania informacji na twoim komputerze.

Czy akceptujesz?